Skip to contentसामग्री पर जाएँ
संस्कृत विद्याSanskrit Vidya

ऋग्वेद ४.१८.१३

Ṛgveda 4.18.13 · इन्द्रादिती

अव॑र्त्या॒ शुन॑ आ॒न्त्राणि॑ पेचे॒ न दे॒वेषु॑ विविदे मर्डि॒तार॑म् । अप॑श्यं जा॒यामम॑हीयमाना॒मधा॑ मे श्ये॒नो मध्वा ज॑भार ॥

Word meanings · Hindiशब्दों के अर्थ · हिन्दी
मेमेरी
अमहीयमानाम्नहीं सत्कार की गई
जायाम्स्त्री को
श्येनःवाज पक्षी के सदृश शीघ्र चलनेवाला सब ओर से
आ, जभारहरता है
अधाइसके अनन्तर
शुनःकुत्ते की
अवर्त्यानहीं वर्त्तने योग्य
आन्त्राणिऔर उठे हैं हाड़ जिनसे उन स्थूल नाड़ियों के सदृश शरीर को
पेचेपचाता है, इससे
मर्डितारम्सुख करनेवाले आपका मैं
अपश्यम्दर्शन करूँ
देवेषुविद्वानों में
मधुमधुर विज्ञान को
ननहीं
विविदेप्राप्त होता है, वैसे उसको निरन्तर दण्ड दीजिये

Source of this reading

Listen to the recitation · This mantra
More recordings
Listen to the recitation · Complete hymn

Start pāṭha hereयहाँ से पाठ करें

प्रमाण

Authoritative meaning · Hindiप्रमाण अर्थ · हिन्दी

इस मन्त्र में वाचकलुप्तोपमालङ्कार है । हे राजन् ! जो पुरुष और स्त्रियाँ व्यभिचार करें, उनको तीव्र दण्ड देकर नाश करो ॥१३ ॥ इस सूक्त में इन्द्र, मेघ, राजा और विद्वान् के कृत्य वर्णन करने से इस सूक्त के अर्थ की इस से पूर्व सूक्त के अर्थ के साथ सङ्गति जाननी चाहिये ॥१३ ॥ यह तृतीय अष्टक में पाँचवाँ अध्याय अठारहवाँ सूक्त और छब्बीसवाँ वर्ग समाप्त हुआ ॥

Source of this reading
Read commentaries (4)
Read in Roman script (IAST)

avartyā śuna āntrāṇi pece na deveṣu vivide marḍitāram | apaśyaṃ jāyāmamahīyamānāmadhā me śyeno madhvā jabhāra ||

Read the separated words (Padapāṭha)

अव॑र्त्या । शुनः॑ । आ॒न्त्राणि॑ । पे॒चे॒ । न । दे॒वेषु॑ । वि॒वि॒दे॒ । म॒र्डि॒तार॑म् । अप॑श्यम् । जा॒याम् । अम॑हीयमानाम् । अध॑ । मे॒ । श्ये॒नः । मधु॑ । आ । ज॒भा॒र॒ ॥

Compare edition details

Devanagari

अव॑र्त्या॒ शुन॑ आ॒न्त्राणि॑ पेचे॒ न दे॒वेषु॑ विविदे मर्डि॒तार॑म्। अप॑श्यं जा॒यामम॑हीयमाना॒मधा॑ मे श्ये॒नो मध्वा ज॑भार ॥१३॥

Roman script (IAST)

avartyā śuna āntrāṇi pece na deveṣu vivide marḍitāram | apaśyaṁ jāyām amahīyamānām adhā me śyeno madhv ā jabhāra ||

Padapāṭha

अव॑र्त्या। शुनः॑। आ॒न्त्राणि॑। पे॒चे॒। न। दे॒वेषु॑। वि॒वि॒दे॒। म॒र्डि॒तार॑म्। अप॑श्यम्। जा॒याम्। अम॑हीयमानाम्। अध॑। मे॒। श्ये॒नः। मधु॑। आ। ज॒भा॒र॒ ॥१३॥

Traditional numbering

  • ऋग्वेद » मण्डल:4» सूक्त:18» मन्त्र:13
  • अष्टक:3» अध्याय:5» वर्ग:26» मन्त्र:8
  • मण्डल:4» अनुवाक:2» मन्त्र:13
Study this mantraइस मन्त्र का अध्ययन

Count its syllablesअक्षर गिनें · Analyse its wordsशब्दों की जाँच करें · Open this passage in the Libraryयही अंश पुस्तकालय में खोलें

Share or copy this mantraमन्त्र साझा या कॉपी करें

Add to my notesमेरे नोट्स में जोड़ें
Report a problemसमस्या बताएँ

Open in the Libraryपुस्तकालय में खोलें

Read the whole hymn from this mantraइस मन्त्र से पूरा सूक्त पढ़ें