Skip to contentसामग्री पर जाएँ
संस्कृत विद्याSanskrit Vidya

अनित्य

anityaadj

Add to my notesमेरे नोट्स में जोड़ें

Citeउद्धरण

अनित्य (anitya). Sanskrit Vidya · digital edition 2.6.1. https://sanskritvidya.com/word/anitya
not everlasting [1] Digital Corpus of Sanskrit (DCS), lexicon table lookup/dictionary.csv, DCS dictionary.csv id 10457, sense 1 of 8 · https://sanskritvidya.com/word/anitya?source=1848569117869941#sv-src-1848569117869941
transient [2] Digital Corpus of Sanskrit (DCS), lexicon table lookup/dictionary.csv, DCS dictionary.csv id 10457, sense 2 of 8 · https://sanskritvidya.com/word/anitya?source=859686104087039#sv-src-859686104087039
occasional [3] Digital Corpus of Sanskrit (DCS), lexicon table lookup/dictionary.csv, DCS dictionary.csv id 10457, sense 3 of 8 · https://sanskritvidya.com/word/anitya?source=4387975257092833#sv-src-4387975257092833

Recorded English meanings · For reference onlyदर्ज अंग्रेज़ी अर्थ · केवल संदर्भ के लिए
Report a problemसमस्या बताएँ
All meanings and sourcesसभी अर्थ और स्रोत

हिन्दी

केवल संदर्भ के लिए

शब्दकोश के अर्थ

  1. चंचलस्रोत
  2. अनिश्चितस्रोत
  3. अनित्यस्रोत

All 3 readingsसभी 3 अर्थ · हिन्दी

English

For reference only

Definitions

  1. uncertainSource
  2. transientSource
  3. not everlastingSource

All 17 readingsसभी 17 अर्थ · English

संस्कृत

अनित्य anitya

For reference onlyकेवल संदर्भ के लिए

Definitionsपरिभाषाएँ

  1. tri, (ni + tyap tato nañsamāsaḥ .) naśvaraḥ । asthāyī । janyavastu । yathā, -“dharmmo nityaḥ sukhaduḥkhe'pyanitye । jīvo nityo heturasyāpyanityaḥ” । iti mahābhārate bhāratasāvitrī ॥Sourceस्रोत

अनित्य anitya

For reference onlyकेवल संदर्भ के लिए

Definitionsपरिभाषाएँ

  1. tri0 na nityaḥ । naśvare, janye ca । “nityā'nityā ca ca sā dvedhā nityā syādaṇulakṣaṇā । anityā tu tadanyāsyāditi” bhāṣā0 । “yadi nityamanityena nirmalaṃ malavāhinā । yaśaḥ kāyena labhyeteti” hito0 “rajasvalamanityañca bhūtāvāsamimaṃ tyajediti” manuḥ । asthire “anityovijayo yasmāt dṛśyate yudhyamānayoḥ । parājayaśca saṃgrāme tasmādyuddhaṃ vivarjayediti” manuḥ । kṛtākṛtaprasaṅgi nityaṃ virodhe na0 ta0 । kṛtākṛtaprasaṅgaśūnyevaikalpike, “samāsāntavidheranityatvamiti” pā0 bhā0 । yāvadāśrayamavasthānāyogye, “varṇe cānitye” iti pā0 । avyavasthite, (yāvadāśrayamadanavasthite) “iha khalu dravyaṃ vyavasthitaṃ na rasādayaḥ, yathā āme phale, ye rasādayaste pakve na santi, nityatvācca nityaṃ dravyam anityā guṇā yathā kalkādipravibhāgaḥ, saeva samprannarasagandho vyāpannarasagandho vā bhavatīti” suśrutam ataeva “satve niviśate'paiti pṛthagjātiṣu dṛśyate । ādheyaścākriyājaścaso'satvaprakṛtirguṇa” iti guṇalakṣaṇe guṇānāmutpyadavināśoktiḥ । sadātanabhinne kāle ca । “anityaṃ hi sthiti ryasmāttasmādatithirucyate” iti manuḥ । anityamityatra vyāptau, kālādhikaraṇe vā dvitīyā na māntāvyayatvamasya tathātve pramāṇābhāvāt । sadākālavṛttiparatve'pi dhātūpasthāpyasādhyakriyāviśeṣaṇatvena sañcāroratimandirāvadhītyādivat dvitīyeti bodhyam । nityam māntamavyayam na0 ta0 । kecit ।Sourceस्रोत

All 2 readingsसभी 2 अर्थ · संस्कृत

Sources of the readings shown hereयहाँ दिखाए गए अर्थों के स्रोत

Every meaning names its own source. Follow the source below a meaning to see its entry and exact wording. Credits and licences:हर अर्थ अपना स्रोत बताता है। किसी अर्थ के नीचे स्रोत खोलकर उसकी प्रविष्टि और मूल शब्द देखें। श्रेय और अनुज्ञप्तियाँ: Sources and creditsस्रोत और श्रेय

Word forms and examplesशब्दरूप और उदाहरण

Forms used in the textsग्रन्थों में प्रयुक्त रूप

A number beside a form shows how often it occurs in the texts.रूप के पास दी संख्या बताती है कि वह ग्रन्थों में कितनी बार आया है।

FormरूपWhat it isक्या हैTimes usedकितनी बार
अनित्यanityaadjective, compound member121×
अनित्यम्anityamadjective, nominative, singular, neuter76×
अनित्यःanityaḥadjective, nominative, singular, masculine32×
अनित्यम्anityamadjective, accusative, singular, neuter20×
अनित्येanityeadjective, locative, singular, neuter14×
अनित्याःanityāḥadjective, nominative, plural, masculine13×
अनित्येषुanityeṣuadjective, locative, plural, neuter8×
अनित्याanityāadjective, nominative, singular, feminine8×
अनित्याःanityāḥadjective, nominative, plural, feminine5×
अनित्यान्anityānadjective, accusative, plural, masculine5×
अनित्येanityeadjective, nominative, dual, neuter4×
अनित्यम्anityamadjective, accusative, singular, masculine4×

All formsसभी रूप

Copy, cite or share this entryप्रविष्टि कॉपी, उद्धृत या साझा करें
Add to my notesमेरे नोट्स में जोड़ें

Citeउद्धरण

अनित्य (anitya). Sanskrit Vidya · digital edition 2.6.1. https://sanskritvidya.com/word/anitya
not everlasting [1] Digital Corpus of Sanskrit (DCS), lexicon table lookup/dictionary.csv, DCS dictionary.csv id 10457, sense 1 of 8 · https://sanskritvidya.com/word/anitya?source=1848569117869941#sv-src-1848569117869941
transient [2] Digital Corpus of Sanskrit (DCS), lexicon table lookup/dictionary.csv, DCS dictionary.csv id 10457, sense 2 of 8 · https://sanskritvidya.com/word/anitya?source=859686104087039#sv-src-859686104087039
occasional [3] Digital Corpus of Sanskrit (DCS), lexicon table lookup/dictionary.csv, DCS dictionary.csv id 10457, sense 3 of 8 · https://sanskritvidya.com/word/anitya?source=4387975257092833#sv-src-4387975257092833

Open the offline dictionaryऑफ़लाइन शब्दकोश खोलें